BigCapital bèta

Woordenlijst · Economische ideeën

Verliesaversie

Verliesaversie is de neiging een verlies ongeveer twee keer zo sterk te voelen als een winst van dezelfde grootte, waardoor mensen risico’s vaak mijden, ook als de kansen in hun voordeel zijn.

Ook wel genoemd: prospecttheorie, angst voor verlies, myopische verliesaversie

Actuele cijfers, elke nacht bijgewerkt

Maanden met verlies, Amerikaanse aandelen sinds 1926
35%

S&P 500 met dividend. Jaren met verlies: 25%. Periodes van tien jaar: 5%.

In gewone taal

Iemand biedt je een muntworp aan: bij kop win je $110, bij munt verlies je $100. Gemiddeld kom je voordeel uit, en toch zeggen de meeste mensen nee. $100 verliezen voelt gewoon slechter dan $110 winnen goed voelt. Dat is verliesaversie.

De psychologen Daniel Kahneman en Amos Tversky meten het in de jaren 1970: voor de meeste mensen doet een verlies ongeveer twee keer zoveel pijn als een gelijke winst plezier doet. Ze bouwden het in hun prospecttheorie, waarmee Kahneman in 2002 de Nobelprijs voor economie won.

Het verklaart veel geldgedrag: verliesgevende aandelen vasthouden om het verlies niet “echt te maken”, winnaars te vroeg verkopen, te veel contant geld aanhouden en je rekening zo vaak checken dat elke dip pijn doet.

Voorbeeld

Te vaak kijken

Verliesaversie steekt harder naarmate je vaker kijkt. Zo vaak lieten Amerikaanse aandelen, de S&P 500 met herbelegde dividenden, sinds 1926 een verlies zien, afhankelijk van hoe lang je ze hield.

  1. Kijk elke maand: een verlies in 35% van de maanden.
  2. Kijk één keer per jaar: een verlies in 25% van de jaren.
  3. Kijk één keer per decennium: een verlies in 5% van de periodes van tien jaar.
  4. Periodes van twintig jaar die met verlies eindigden: 0%.

Dezelfde belegging, heel andere gevoelens. Economen noemen het myopische verliesaversie: hoe vaker je kijkt, hoe meer verliezen je voelt. (Vóór inflatie; het verleden is geen garantie.)

Een niveau dieper

De prospecttheorie (1979) zegt dat mensen uitkomsten beoordelen als winst of verlies ten opzichte van een referentiepunt, meestal wat ze nu hebben of wat ze betaalden, en niet op basis van hun totale vermogen. Verliezen wegen zwaarder dan winsten, en mensen nemen risico’s om een zeker verlies te vermijden, maar mijden risico’s als een winst zeker is.

Verwante effecten: het endowment-effect (mensen vragen meer om een mok te verkopen die ze bezitten dan ze zouden betalen om dezelfde mok te kopen) en het dispositie-effect (beleggers verkopen winnaars te snel en houden verliezers te lang vast). Beide komen voort uit het idee dat verliezen extra pijnlijk zijn.

Sommige nieuwere studies vinden het effect klein bij kleine bedragen, of afwezig in sommige situaties, dus hoe sterk verliesaversie is, blijft een punt van discussie. Maar dat mensen verliezen zwaar laten wegen bij geldbeslissingen, is een van de bekendste bevindingen van de gedragseconomie.

Hoe vaak Amerikaanse aandelen een verlies lieten zien, per beleggingsperiode

Het aandeel van alle beleggingsperiodes sinds 1926, met elke maand een start, dat eindigde met minder geld dan het begon, met herbelegde dividenden. Hoe langer de periode, hoe zeldzamer het verlies.

Totaalrendement van de S&P 500 (vóór 1957 de S&P Composite), maandgemiddelden van dagkoersen, elkaar overlappende periodes die elke maand beginnen; vóór inflatie, belastingen en kosten.
De cijfers achter de grafiek
Periodes die met verlies eindigen
1 maand35%
1 jaar25%
5 jaar12%
10 jaar5%
20 jaar0%

Waarom het ertoe doet

Het ligt achter veel dure geldgewoonten: in paniek verkopen na een daling, redelijke risico’s weigeren, verliezers te lang vasthouden.

Het helpt verklaren waarom beleggers van aandelen een hoger rendement eisen dan van veilige obligaties: aandelen laten vaak verlies zien, en verlies doet pijn.

Marketeers gebruiken het: “mis het niet” en “je verliest je korting” werken beter dan hetzelfde aanbod beschreven als een winst.

Een veelgemaakte fout

Mythe: Verlies vermijden is hetzelfde als voorzichtig zijn.

In werkelijkheid: Elk mogelijk verlies vermijden kost ook iets. Contant geld laat op papier nooit een verlies zien, maar inflatie laat het steeds minder kopen, jaar na jaar. Dat verlies is echt; het is alleen stil.

Vragen die mensen stellen

Wat is een voorbeeld van verliesaversie?

Een muntworp weigeren die $110 oplevert bij kop en $100 kost bij munt, hoewel hij gemiddeld gunstig is; of een dalend aandeel vasthouden omdat verkopen het verlies zou “vastleggen”.

Wie ontdekte verliesaversie?

De psychologen Daniel Kahneman en Amos Tversky, in hun artikel uit 1979 over de prospecttheorie. Kahneman won in 2002 de Nobelprijs voor economie; Tversky was in 1996 overleden.

Hoeveel erger voelen verliezen dan winsten?

Studies vinden meestal ongeveer twee keer zoveel: in de schatting van Tversky en Kahneman uit 1992 woog een verlies ongeveer 2,25 keer zo zwaar als een gelijke winst. De schattingen verschillen per persoon en situatie.

Lees meer op BigCapital

Over de cijfers

  • De cijfers op deze pagina worden elke nacht herberekend uit de gegevens; de bronnen staan aan het einde van de pagina.
  • S&P Composite price and total return since 1871, and US consumer prices: Robert J. Shiller, Online Data (shillerdata.com); total return with dividends reinvested monthly, calculated by BigCapital.
  • De beleggingsperiodes overlappen: er begint er een in elke maand sinds 1926, dus dezelfde crash telt in veel ervan mee. De koersen zijn maandgemiddelden van dagkoersen, met maandelijks herbelegde dividenden, vóór inflatie.
  • Deze pagina legt een term uit. Het is geen beleggingsadvies.

Taal

EnglishBahasa IndonesiaDeutschEspañolFrançaisItalianoNederlandsPolskiPortuguêsTürkçeРусскийУкраїнська日本語한국어简体中文